Po wystawieniu e-ZLA możesz się zastanawiać, czy osoba z kadr zobaczy nazwę choroby albo kod ICD-10. Pracodawca nie otrzymuje numeru statystycznego rozpoznania, choć w niektórych sytuacjach widzi inne oznaczenia, które mówią coś o okolicznościach zwolnienia.
Diagnoza pozostaje poza e-ZLA udostępnianym pracodawcy, ale część informacji jest widoczna
- Kod ICD-10 nie jest przekazywany pracodawcy.
- Kody literowe A-E mogą ujawniać określone okoliczności, na przykład ciążę lub gruźlicę.
- Okres zwolnienia i wskazanie, czy osoba chora może chodzić, są widoczne dla płatnika składek.
- Nie musisz podawać diagnozy tylko dlatego, że pracodawca pyta o powód L4.
Pracodawca nie widzi kodu ICD-10, ale dostaje inne dane z e-ZLA
W elektronicznym zwolnieniu są informacje o rozpoznaniu, ale ZUS udostępnia płatnikowi składek dokument bez numeru statystycznego choroby. Potwierdza to ZUS, a zasada wynika z art. 58 ustawy zasiłkowej.
Pracodawca widzi za to między innymi okres niezdolności do pracy, dane identyfikujące osobę wystawiającą zwolnienie oraz wskazanie, czy osoba chora powinna leżeć, czy może chodzić. W zależności od sytuacji zobaczy też kod literowy. To właśnie te skróty bywają mylone z kodem diagnozy.
Moim zdaniem najbezpieczniej rozdzielić dwie rzeczy: rozpoznanie choroby i informację potrzebną do rozliczenia nieobecności. Pracodawca nie dostaje diagnozy, ale brak kodu ICD-10 nie oznacza, że na e-ZLA nie ma żadnych danych związanych ze zdrowiem.
Kody literowe A-E nie podają diagnozy, ale część z nich zdradza okoliczności
Jedna litera to nie pełna nazwa choroby, jednak niektóre oznaczenia są bardziej wymowne niż inne. Ich znaczenie określa ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.
| Kod | Co oznacza | Co może z tego wywnioskować pracodawca |
|---|---|---|
| A | Powrót niezdolności do pracy z powodu tej samej choroby po przerwie nieprzekraczającej 60 dni. | Że zwolnienie wiąże się z wcześniejszą niezdolnością, ale nie pozna rozpoznania. |
| B | Niezdolność do pracy przypadająca w okresie ciąży. | Może dowiedzieć się o ciąży. |
| C | Niezdolność do pracy spowodowana nadużyciem alkoholu. | Może poznać tę okoliczność, lecz nie diagnozę w postaci kodu ICD-10. |
| D | Niezdolność do pracy spowodowana gruźlicą. | Może dowiedzieć się o gruźlicy. |
| E | Niezdolność do pracy związana z chorobą zakaźną o długim okresie wylęgania. | Pozna rodzaj okoliczności, nie konkretne rozpoznanie. |
Istotny wyjątek dotyczy kodów B i D: na pisemny wniosek osoby ubezpieczonej lekarz nie umieszcza ich w zaświadczeniu. Nie oznacza to jednak automatycznie, że każdy skutek związany z tymi okolicznościami znika z rozliczeń. Jeśli kod wpływa na prawo do zasiłku lub jego wysokość, może być potrzebny inny dokument potwierdzający uprawnienie.
Widoczny kod nie pozwala odczytać całej choroby
Najczęstsze nieporozumienie polega na traktowaniu każdej litery na zwolnieniu jak skróconej diagnozy. Tymczasem kod A informuje o związku z wcześniejszą niezdolnością, a nie o tym, czy chodzi na przykład o infekcję, uraz czy inną chorobę.
Podobnie kod B wskazuje na niezdolność do pracy w okresie ciąży, ale nie ujawnia powodu medycznego zwolnienia. W przypadku zwolnienia od psychiatry sam dokument nie podaje diagnozy psychiatrycznej. Odrębne informacje, takie jak dane lekarza czy okres zwolnienia, nie zamieniają się w kod choroby.
Dlatego odpowiedź na pytanie „czy pracodawca widzi kod choroby?” zależy od tego, co masz na myśli. Kodu ICD-10 nie widzi, ale może zobaczyć kod literowy, jeśli został wpisany, i na tej podstawie poznać niektóre okoliczności.
Gdy pracodawca pyta o diagnozę, wystarczy przekazać informację o nieobecności
Obowiązek poinformowania o absencji nie oznacza obowiązku ujawnienia konkretnej choroby. Państwowa Inspekcja Pracy wyjaśnia, że pracownik powinien zawiadomić pracodawcę o przyczynie i przewidywanym okresie nieobecności. Możesz przekazać, że nie będzie Cię w pracy z powodu choroby i podać przewidywany czas nieobecności, bez wskazywania diagnozy.
| Sytuacja | Co z niej wynika | Co zrobić |
|---|---|---|
| Przełożony pyta, na co dokładnie chorujesz. | To pytanie nie zmienia zakresu danych przekazanych pracodawcy w e-ZLA. | Odpowiedz, że nieobecność jest związana z chorobą, i podaj jej przewidywany okres. |
| Kadry widzą kod literowy B lub D. | Kod może wskazywać ciążę albo gruźlicę, ale nie podaje pełnej diagnozy ICD-10. | Jeśli sprawa dotyczy tych kodów, możesz złożyć lekarzowi pisemny wniosek o ich pominięcie. |
| Ktoś w firmie udostępnia informację o zwolnieniu szerzej niż osobom obsługującym kadry. | Może pojawić się problem z poufnością danych pracowniczych. | Zgłoś sprawę do działu kadr, przełożonego lub inspektora ochrony danych; przy podejrzeniu naruszenia możesz skontaktować się z UODO. |
Jeśli pojawia się nacisk na podanie diagnozy, najlepiej odpowiedzieć spokojnie i rzeczowo, nie wdając się w szczegóły medyczne. Kodeks pracy określa zakres danych, których pracodawca może żądać od pracownika, a Kodeks pracy nie wymienia diagnozy jako standardowej informacji przekazywanej przy zgłaszaniu nieobecności.
Wydruk zwolnienia też nie powinien ujawniać numeru choroby pracodawcy
Elektroniczne e-ZLA trafia do systemu ZUS, a pracodawca otrzymuje dokument na swoim profilu płatnika. Jeśli nie ma takiego profilu, pracownik może otrzymać wydruk do przekazania, jednak ustawowy zakres tego wydruku również pomija numer statystyczny choroby.
Gdy masz wątpliwości, co dokładnie widnieje na Twoim zwolnieniu, możesz sprawdzić je na swoim profilu ZUS albo poprosić lekarza o wydruk. Jeśli problem dotyczy nie samego zakresu danych, lecz ich ujawnienia osobom postronnym, poradnik UODO dotyczący ochrony danych w miejscu pracy wskazuje, że informacje o absencji powinny być dostępne tylko w odpowiednim, ograniczonym zakresie.
Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej. Jeśli pracodawca żąda dokumentacji medycznej albo doszło do ujawnienia danych o zdrowiu, skonsultuj swoją sytuację z prawnikiem lub inspektorem ochrony danych.
